μάχ (το) [Ουσιαστικό]

1. η κακή συνήθεια να μη ομιλεί η νύφη τα πεθερικά και τους συγγενείς τους επί πολύ Πηγή: Λεξικό της Ποντιακής Διαλέκτου Στάθη Αθανασιάδη (Γεροστάθη)

   Ιδίωμα:
   Σαντάς

2. μάνισμα, αμάχη, εχθρότητα Πηγή: Γλωσσικά Πόντου - Νίκου Σιδηροπούλου

   Πανάρχαιο έθιμο του Πόντου, η νύφη << να κρατεί μαχ>>, στα πεθερικά της δηλαδή να μην τους αποτείνει τον λόγο για ένα ικανό χρονικό διάστημα, ως ότου επέρχονταν η εξοικείωση. Ήταν μια ρομαντική εκδήλωση σεβασμού και εκτίμησης.

3. το έθιμο να μη μιλάει η νύφη στα πεθερικά της Πηγή: Ιδίωμα Χαψίκιοϊ και Περιχώρων - Στυλιανός Κων. Κυκκίδης
4. εχθρότητα , μνησικακία Πηγή: Λεξικό της Ποντιακής Διαλέκτου - Κηρυκόπουλος Μιλτιάδης

   Προέλευση:
   από την αρχαία ελληνική λέξη μάχη